This is the original Dutch report that has appeared in the report of the Dutch summer camp at Velike bloke in 1997.
Biology and Nature observations about biology summercamps, fresh water Algen, Orthoptera, Butterflies,Plants, Slovakia, ZOTKS Slovenia and Birds.

---

Sprinkhanen (Tettigoniidae en Catantopidae), Krekels (Gryllidae) en Doorntjes (Tetrigidae)van Notranjska

Sprinkhanen(Orthoptera) zijn buitengewoon interessante insecten. Het is jammer dat er zich in de jeugdbond maar zo weinig mensen met sprinkhanen bexighouden. In Slovenië waren het voornamelijk de broertjes Hospers die een groot deel van hun tijd doorbrachten met het achter sprinkhanen aanhoppen. Op het kamp hebben ze spectaculaire soorten gevonden, die we voor de grap Nederlandse namen probeerden te geven, zoals ‘Grote verschrikkelijke sprinkhanenvreter’, ‘Zorrosprinkhaan’ en ‘Hooiwagensprinkhaan’.

In dit verslag worden eerst de sprinkhanenwaarnemingen per gebied beschreven.De volgorde van de gebieden A t/m J komt overeen met de volgorde zoals die in dit hele verslag gebruikt is. Achter de naam van het gebied staat hoeveel soorten waargenomen zijn. In de tabel staat een systematisch overzicht van de soorten. Voor algemene informatie over de genoemde gebieden verwijzen we naar de algemene inleiding. De ligging van de gebieden is op het kaartje achterin het verslag ingetekend.

Het Bloke plateau [A]

• (19 soorten)

  11-7-97 Locatie 1 (n=7) * Vlakbij kazerne n. van Velike Bloke ('Gmajna'). 740 m. Glanshaver hooiland.
  11-7-97 Locatie 2 (n=12) * Aan de voet van Bloski Hrib, tennoordwesten hiervan, vlak ten zuiden van de weg, 750 m.. Voedselarm hooilandje.
  11-7-97 Locatie 3 (n=6) * Langs Bloscica, nw van Velike Bloke. ('Berinjek') 735 m. Vochtige hooilanden.
  11-7-97 Locatie 4 (n=5) * Bij bruggetje over zijbeekje van de Bloscica, ten nw van Velike Bloke ('Berinjek'), 735 m. Beekdalgrasland.
  13-7-97 Locatie 5 (n=6) Nabij Blosko jezero. 740 m.. Mozaiek van vochtige en drogere voedselarme hooilanden vlakbij de beek..
  13-7-97 Locatie 6 (n=6) * Ten noorden van Krajic, ca. 750 m. Beekdalgrasland. 
  13-7-97 Locatie 7 (n=3) * Halverwege Nova Vas en Velike Bloke. 720 m. Glanshaver hooiland.
  14-7-97 Locatie 8 (n=11) * Bij Dom Police, Velike Bloke, 740 m. Voedselarm hooilandje.
  10-7-97 Locatie 9 (n=5) Vlakbij de Waterzuivering Velike Bloke, net ten zuiden van het dorp. 730 m. Voedselarme hooilanden.
  11-7-97 Locatie 10 (n=11) * Noordoosthelling van de Lisec, ten westen van Velike Bloke, ca. 760 m. Voedselarm hooiland.
  11-7-97 Locatie 11 (n=4) * Noordoosthelling van de Lisec, ten westen van Velike Bloke, ca. 760 m. Verbost hooiland.
  16-7-97 Locatie 12 (n=1) Waarneming van Veldkrekel. Tussen Velike Bloke en Radlek, bij hoogste punt in de weg, achter huis. 800 m. Voedselarm hooiland.

Het Bloke plateau is vrij goed op sprinkhanen onderzocht. Op 9 plaatsen zijn volledige soortenlijsten gemaakt van een aantal biotopen. Deze plaatsen zijn hierboven met een sterretje aangegeven.  >

De talrijkste en meest verbreide soorten zijn de Krasser, de Greppelsprinkhaan, de Heidesprinkhaan en de Kleine goudsprinkhaan. Deze soorten werden in een groot deel van de onderzochte graslanden gevonden. Ook het Zoemertje was op de meeste plekken wel te vinden. Deze soorten zijn niet kenmerkend voor het Bloke plateau en zijn ook in veel andere bezochte gebieden algemeen.

Er is maar één soort die uitsluitend op het Bloke plateau gevangen is: het Knopsprietje. Overigens is dit bij ons geen bijzonder zeldzame soort. Het is een soort van schrale graslanden en heiden met een lage vegetatie met open plekken.

Twee andere soorten werden zowel op het Bloke plateau als bij Rakitna gevangen. Dit zijn het Locomotiefje en de Klappersprinkhaan. Beide soorten zijn vrij vaak gevangen.

Montane elementen worden gevormd door de ‘Bergbramensprinkhaan’, die enkele malen gevonden werd op ruigere terreingedeelten. Ook de Dikbuiksprinkhaan werd een keer gevonden, in een verbost hooiland op een noordoosthelling (locatie 11). Opvallend is, dat deze soort in hoger gelegen gebieden (zoals de top van de Nanos), juist op hele open plekken voorkomt. Wellicht kan de soort zich in dit relatief laag gelegen gebied alleen handhaven in bepaalde koele microbiotopen. Een andere minder talrijke soort is de Laddersprinkhaan, die op het Bloke plateau op 2 plekken gevangen is. Ook deze soort komt volgens de literatuur vooral op bergweiden voor en de engelse naam is dan ook ‘Large mountain grasshopper’. Overigens zijn beide laatstgenoemde soorten ook in het (sub)mediterrane gebied gevangen, respectievelijk bij Hrastovlje en op Krk, zie de discussie aldaar. 

In verboste hooilanden (locatie 11) is de Bramensprinkhaan de talrijkste soort, terwijl de Struiksprinkhaan, Pholidoptera aptera en Kleine goudsprinkhaan in zeer lage dichtheden voorkomen. Verbossing lijkt voor sprinkhanen duidelijk een negatief effect te hebben. Slechts enkele soorten specialisten van bosranden zullen door verbossing toenemen. De meeste soorten sprinkhanen zijn echter gebonden aan graslanden en deze soorten kunnen in hoger opgaande vegetaties niet overleven.

De meeste sprinkhanen zijn gevangen in de drogere graslanden. Hierover kun je ergens anders in dit verslag meer lezen.

De vochtige biotopen (locatie 4, 5 & 6) zijn heel wat minder soortenrijk dan de drogere biotopen. Er zijn geen typische moerassoorten gevonden. Zo zijn de Moerassprinkhaan en het Spitskopje níet gevonden. Deze soorten zijn in andere gebieden (Rakov Skocjan resp. Cerknica meer) wel waargenomen. Beide soorten zijn min of meer kenmerkend voor plekken met hogere vegetaties. De voedselarme kalkmoerassen langs de Bloscica zijn weinig productief en de meeste vegetaties zijn laag. Ook kou zou een beperkende factor kunnen zijn voor het voorkomen van deze soorten, hoewel beide soorten ook in Zuid Scandinavië voorkomen.

Op het relatief hooggelegen Bloke plateau blijft het in het voorjaar lang koud. De meeste soorten sprinkhanen worden pas in de tweede helft van de zomer volwassen. Wij bezochten het gebied vrij vroeg in het sprinkhanenseizoen. Hierdoor is het heel goed mogelijk dat we bepaalde soorten gemist hebben. Van een relatief late soort, de Zadelsprinkhaan, zijn bijvoorbeeld alleen maar jonge exemplaren gevangen. 

• De Slivnica [B]

  (7 soorten)

  7-7-97 Op het zuiden geexponeerde kalkgraslanden bij het restaurant de Slivnica Dom op circa 1100 meter hoogte.

In totaal zijn er op de Slivnica 7 soorten genoteerd, maar deze lijst is beslist niet volledig. Slechts een klein deel van de berg is bezocht. Het is opmerkelijk dat er zowel warmteminnende als kouminnende soorten gevangen zijn. Stenobothrus rubicundus is een warmteminnende soort, die verder alleen gevangen is op warme plekken aan de voet van de Nanos. Miramella alpina, daarentegen, is een montane soort, die verder alleen gevangen is op de montane graslandjes bovenop de Nanos en bij Rakitna.

Waarschijnlijk benutten Stenobothrus en Miramella op de Slivnica verschillende microhabitats.

Het Cerknica meer [C]

(5 soorten)

• 17-7-97 Nabij Goracice (ca.550 m.)
  Wilgenbosjes en rietlanden.
  

Het Gewone spitskopje is tijdens het zomerkamp alleen in het Cerknica meer gevangen. Marcel trof de soort massaal aantrof in enkele uitgestrekte moerasvegetaties. Deze soort van vochtige biotopen is op het Bloke plateau niet aangetroffen (zie de discussie daar).

De overige waarnemingen hebben betrekking op wilgenbosjes langs de rand van de Cerknica Polje, waar enkele in de streek algemenere soorten werden aangetroffen.

De Rakov Skocjan [D]

(7 soorten)

• 8-7-97 Graslanden in het dal (ca. 550 m.)

Dit is de enige vindplaats van de Moerassprinkhaan tijdens het kamp. Er zaten zo’n 20 dieren in de oeverzone van de Rak. Bijzonder leuk is het voorkomen van Odontopodisma spec. Dit is een Zuid-oost Europese soort die wel wat op de Groene bergsprinkhaan lijkt. De soort was niet bijzonder talrijk.

Zeer talrijk waren de Krasser en de Greppelsprinkhaan. Leuk was ook het talrijke voorkomen van de Veldkrekel, die op het Bloke

plateau zeer zeldzaam was (wellicht te koud). De krekels kwamen voor op kleine bloemrijke hooilandjes omgeven door bos. Op deze plaatsen zijn ook de overige sprinkhaansoorten gevangen, waarbij opgemerkt moet worden dat de lijst lang niet volledig is.

Verder werd er ook een donkerbruine juveniele sprinkhaan gevonden, die enigszins op het Negertje leek. Deze soort is niet in de lijst opgenomen.

De Risnjak (Kroatië) [F]

(1 soort)

• 17-7-97 Open plek in een bos bij Kod Buvke, op circa 1200 m. hoogte
  
  

Door het slechte weer, en de schaarste aan geschikte biotopen, werd hier slechts 1 soort gevangen: De ‘Bergbramensprinkhaan’, Pholidoptera aptera.

De Nanos [G]

(23 soorten)

8-7-97 van Razdrto (577 m.) naar de top (1240 m.)

• - ‘Nanos 1’: submediterrane graslandjes aan de voet van de berg (600-800 m.)

  - ‘Nanos 2’: montane graslanden op de top (rond 1200 m.)

In de prachtige warme graslandjes aan de voet van de berg waren de talrijkste soorten de Kleine gouden sprinkhaan, de Greppelsprinkhaan, het Zoemertje en de Krasser. Dit zijn soorten die ook op het Bloke plateau algemeen zijn. Belangrijke aanvulling op dit lijstje is een soort uit het geslacht Platycleis . Dit geslacht met overwegend warmteminnende soorten wordt in Nederland alleen door de Duinsabelsprinkhaan vertegenwoordigd. Welke soort hier gezien is, is niet duidelijk. Er komen in Zuid en Oost Europa verschillende soorten voor, en met deze soorten is onvoldoende rekening gehouden.

Langs de randen van bosjes zaten Bramensprinkhanen. Ook de ‘Grote struiksprinkhaan’ (Isophya spec.) leek een voorkeur te hebben voor dergelijke bosranden. Bijzonder spectaculair was de Bidsprinkhanen Mantis religiosa die vrij talrijk voorkwam op deze plekken. Dit is dan geen sprinkhaan en de dieren behoren tot een eigen aparte orde, de Dictyoptera. Ook bij Hrastovlje hebben we deze warmteminnende dieren gezien. Ook Cicades zijn in deze warme biotopen regelmatig aan te treffen. Hun geluid is enigszins met dat van sprinkhanen te verwarren.

Een erg mooi beest is ook de Stenobothrus rubicundus. Deze verwant van het Zoemertje maakt zowel zittend als in de lucht geluid. Het is een prachtig dier, met zwarte knieen, rode schenen en een donkere vleugeltop.

Hogerop de berg zijn de meest voorkomende soorten de Lichtgroene sabelsprinkhanen, de Bramensprinkhanen, de Struiksprinkhanen en de Kleine goudsprinkhanen.

De alpiene soort Arcyptera fusca werd tijdens het kamp alleen op de alpenweiden bovenop de Nanos gevonden. Van deze soort werd wel een vijftigtal beesten gezien.

Ook werd de ratel van de Ratelaar hier gehoord, een soort die in Nederland algemeen is, maar tijdens het kamp verder niet is waargenomen. Er werd een mogelijke Weidesprinkhaan (Chorthippus dorsatus) gevonden, die helaas niet verzameld is. Deze soort is niet in de soortenlijst opgenomen

Ook de Dikbuiksprinkhaan (Polysarcus denticauda) werd er gevonden.

De kliffen van Hrastovlje [H]

(17 soorten)

• 16-7-97 tussen station Hrastovlje en dorp Hrastovlje;helling ten noorden van Hrastovlje. Submediterraan, <100 meter boven zeeniveau
• 18-7-97 idem, + station Zazid

De meest spectaculaire sprinkhaan van het kamp was ongetwijfeld Saga pedo, door ons de ‘Grote verschrikkelijke sprinkhaanvreter’ genoemd. Dit is geen gekke naam, want het hoofdmenu van deze soort bestaat uit Sprinkhaan. Ook heeft het beest kannibalistische neigingen.

Dit enorme dier behoort tot de grootste insekten van Europa, en is in ieder geval de grootste Europese sprinkhaan. De soort komt voor in Zuid Europa, met name in het mediterrane gebied. Zij is echter behoorlijk lokaal (disjunct areaal) en op de meeste plekken niet bepaald algemeen. In het grensgebied van Italië en Slovenië is de soort echter relatief vaak waargenomen. De meeste waarnemingen zijn echter vrij oud. De soort staat op de Sloveense rode lijst en is opgenomen in de Annex IV van de Habitat Directive van de Europese Unie. Dit betekent dat het een internationaal bedreigde soort is.

Saga pedo is een thermofiele sprinkhaansoort, die verder weinig eisen stelt aan haar milieu.

Van deze soort zijn geen mannetjes bekend. De vrouwtjes leggen zogenaamde partenogenetische eieren, eieren die niet bevrucht worden. Deze eitjes kunnen wel tien jaar levensvatbaar zijn. Grappig was, dat op 16 juli een bruinachtig dier werd gevangen, en op 18 juli een groenachtig dier. De bruine variant is verreweg de zeldzaamste van de twee. Op 16 juli werd één dier gezien op een op het zuiden geëxponeerd kalkgrasland ten noorden van Hrastovlje, niet ver van de spoorwegtunnel, en vlak boven kliffen die deel uitmaken van de landschappelijk zeer fraaie ‘kliffen van Hrastovlje’. Op 18 juli werd één ander dier gezien op een kalkheuvel 2 km. vóór Zazid, als je komt van de kant van Hrastovlje. Waarschijnlijk is de soort in het gebied veel talrijker. De soort is namelijk voornamelijk in schemering en nacht actief, terwijl wij het gebied midden op de dag bezochten.

Als je meer wilt weten over deze mysterieuze sprinkhaan, kun je de artikelen van Kaltenbach lezen (zie literatuurlijst)

Merkwaardig was een tweetal soorten die je normaal gesproken in de bergen vangt: de Dikbuiksprinkhaan werd gevonden bij het station van Zazid en de ‘Bergbramensprinkhaan Pholidoptera aptera kwam veel voor langs de weg van station Hrastovlje naar het dorp. Kennelijk zijn deze soorten minder gebonden aan bergen dan we eerst dachten.

Spectaculair was de Italiaanse treksprinkhaan, met zijn rode ondervleugels. Ook de Blauwvleugelsprinkhaan, met blauwe ondervleugels, werd gevangen. Laatstgenoemde soort kennen we in Nederland van onbegroeide bodems in de duinen en in stuifzandgebieden in het binnenland.

Een hele mooie sprinkhaan was Eupholidoptera chabrieri, een Sabelsprinkhaan met een helder groen afgerond borststuk met een brede zwarte band, die naar voren over de ogen doorloopt. Om deze reden werd de soort door André ‘Zorrosprinkhaan’ gedoopt. De soort werd door ons op 2 plekken gevonden, tussen het station van Hrastovlje en het dorp (16 juli) en bij het station van Zazid (18 juli).

Ook werden verscheidene Sikkelsprinkhanen aangetroffen, zittend op of onder struiken. Van deze late soort zijn alleen juvenielen gezien. Waarschijnlijk is de soort later in het jaar wel op meer plekken te vangen.

• Andere gebieden

Rakitna [i1]

(16 soorten)

• 6-7-97 Helling en plateau op 2 km ten zuidwesten van Rakitna (Novaska Gora, 998 m.)

Het plateau bij Rakitna is min of meer op te vatten als een voortzetting van het Bloke plateau naar het noorden. De meeste soorten komen dan ook met het Bloke plateau overeen.

Echter, met z’n 998 meter is deze vindplaats net iets montaner. Er komen twee montane soorten voor die op het Bloke plateau niet gevangen zijn: de Groene bergsprinkhaan en de ‘Grote struiksprinkhaan’ (Isophya spec.). Ook de Dikbuiksprinkhaan werd er gevangen, een montane soort die op het Bloke plateau zeldzaam is.

• Krk [j2]

  (15 soorten)

  18-7-97 Westkust, bij Porat ten westen van Malinska. Mediterrane struikgewas en ruigten.

In dit gebied werden 3 soorten gevangen die elders niet gevonden zijn: Euchorthippus, "Hooiwagensprinkhaan" (Tylopsis liliifolia), en Oedalus decorus. De laatste soort is een treksprinkhaan.

Ook dit gebied was weer leuk voor mooie soorten met rood en blauw gekleurde ondervleugels, Blauwvleugelsprinkhanen en de Italiaanse treksprinkhaan.

Alleen goed herkenbare en verzamelde dieren zijn in de tabel opgenomen, omdat we geen veldgids van het mediterrane gebied bij ons hadden.

De opgave van een montane soort, de Laddersprinkhaan (Stauroderus scalaris), lijkt onwaarschijnlijk, en is niet in de tabel opgenomen. Mogelijk gaat het hier om een verwante, mediterrane soort, maar het dier is niet verzameld.

Conclusies

In totaal zijn er 40 soorten sprinkhanen waargenomen (19 Sabelsprinkhanen, 1 Krekel, 1 Doorntje en 19 Veldsprinkhanen). Hiervan zijn zes soorten alleen op genusniveau gedetermineerd.

Vijf soorten zijn alleen gevonden in het kustgebied van Slovenië. Drie andere soorten zijn alleen gevangen op Krk, een eiland voor de kust van Kroatië. De kalkrots de Nanos is met 23 soorten verreweg het soortenrijkste gebied dat we bezocht hebben, waarschijnlijk omdat zowel alpiene als mediterrane fauna-elementen aanwezig zijn. Op het Bloke plateau werden 19 soorten gevonden, in Notranjska in totaal 22, waarbij naast het Bloke plateau het Cerknica meer, de Slivnica berg, de Rakov Skocjan, en de omgeving van Rakitna bezocht werden.

De volgende soorten lijken een montane verspreiding te hebben (inclusief Bloke plateau en de top van de Nanos):

Groene bergsprinkhaan, Klappersprinkhhaan, Knopsprietje, Laddersprinkhaan, Locomotiefje, Ratelaar, Bergbramensprinkhaan en Arcyptera fusca.

De volgende soorten lijken hebben een submediterrane verspreiding te hebben (inclusief de voet van de Nanos):

Blauwvleugelsprinkhaan, Oedalus decorus, Italiaanse treksprinkhaan, Negertje, Kalkdoorntje, Sikkelsprinkhaan, Hooiwagensprinkhaan, Duinsabelsprinkhaan, Zorrosprinkhaan, Grote verschrikkelijke sprinkhanenvreter

Literatuur

1. Achterkamp B. (1995). Sprinkhanen in Slowakije. In: Inberg H. en M. de Jong (eds.) Slowakije.Biologisch verslag zomerkamp 1995. Jeugdbond voor Natuur- en Milieustudie.
2. Bellmann H. (1993). Heuschrecken beobachten, bestimmen. Naturbuch Verlag, Augsburg.
3. Bellmann H. & G.C. Luquet (1995). Guide des suterelles, grillons et criquets d’Europe occidentale. Delachaux & Niestle, Paris & Lausanne.
4. Beukeboom L. (1993). De sprinkhanen van Nederland en België. Jeugdbondsuitgeverij.
5. Chinery M. (1986). Collins guide to the insects of Britain and Western Europe. Collins, London.
6. Duijm M. & G. Kruseman (1983). De krekels en sprinkhanen in de Benelux. KNNV, Utrecht.
7. Kaltenbach A.P. (1990). The predatory Saginae. pp 280-302. In: Baily W.J. & D.C.F. Rentz (eds.) The Tettigonidae. Biology, systematics and evolution. Springer Verlag, Berlin.
8. Kleukers R. et all. (1997). De sprinkhanen en krekels van Nederland (Orthoptera). Nederlandse Fauna I. Nationaal Natuurhistorisch Museum, KNNV & EIS.
   
   

 

  Tabel op de volgende pagina: Sprinkhanenwaarnemingen op het Slovenië zomerkamp 1997

Locaties: zie tekst. Nederlandse namen volgens Kleukers et all. (1997), met aanvullingen van Achterkamp (1995) tussen accolades. Onze eigen aanvullingen op de ‘Nederlandse namenlijst’ zijn ‘Zorrosprinkhaan’ voor Eupholidoptera chabrieri en ‘Grote verschrikkelijke sprinkhanenvreter’ voor Saga pedo en ‘Hooiwagensprinkhaan’ voor Tylopsis liliifolia. Deze namen staan in de tabel tussen een dubbele accolade.

Noten:
1.De Sikkelsprinkhaan die gevangen is, werd aanvankelijk uitgemaakt voor Phaneroptera falcata en is niet verzameld. Bij vijf Sloveneense soorten zijn de voorvleugels korter dan de achtervleugels.

2.Niet gelet is op het voorkomen van andere soorten dan Isophya pyrenea. De dieren in Hrastovlje onderscheiden zich door een slankere lichaamsbouw en door de witte strepen die doorlopen van halsschild naar achterlichaam.

3.Afwijkende Pholidoptera, die helaas niet op naam gebracht kon worden. Terwijl P. aptera vooral in het hoogland voorkomt, komt deze soort ook in het Submediterrane gebied voor.

4.Het geslacht Odontopodisma is verwant aan Miramella en komt in oost- en zuidoost Europa voor. Van de daar voorkomende soorten komt alleen decipiens insubrica vrij ver naar het westen voor (tot in Zwitserland). Het dier dat wij vingen had korte, roze vleugeltjes, roze knietjes en is lichter groen dan een Miramella.

5. Verzameld door Marcel en gedetermineerd door Mark van Veen

Zie verder de tekst bij de besproken gebieden.

 
 

Sprinkhanen en krekels(Orthoptera)
Sabelsprinkhanen (Tettigoniidae)
1. Sikkelsprinkhaan (Phaneroptera spec.) 1	Hrastovlje
2. Struiksprinkhaan (Leptophyes punctatissima)	Bloke plateau(3,8,10,11); Slivnica; Nanos(2); Hrastovlje; Rakitna(I1);
3. ‘Grote struiksprinkhaan’ (Isophya spec.) 2	Nanos(1); Hrastovlje; Rakitna(I1)
4. "Hooiwagensprinkhaan" (Tylopsis liliifolia)	Krk(J2)
5. Gewoon spitskopje (Conocephalus dorsalis)	Cerknica meer
6. Dikbuiksprinkhaan (Polysarcus denticauda)	Bloke plateau(11); Nanos(1,2); Hrastovlje; Rakitna(I1)
7. Grote groene sabelsprinkhaan (Tettigonia viridissima)	Nanos(1); Hrastovlje
8. Tettigonia caudata	Bloke plateau(1,2); Krk(J2)
9. Wrattenbijter (Decticus verrucosus)	Bloke plateau(2,10); Slivnica; Cerknica meer;
	Rakov Skocjan; Nanos(1,2) Rakitna(I1)
10. Platycleis spec. 6	Nanos(1) Hrastovlje; Krk(J2)
11. Heidesabelsprinkhaan (Metrioptera brachyptera)	Bloke plateau(1,2,3,4,8); Slivnica; Rakitna(I1); Krk(J2)
12. Lichtgroene sabelsprinkhaan (Metrioptera bicolor)	Bloke plateau(1,7,8,10); Nanos(1,2); Rakitna(I1); Krk(J2)
13. Greppelsprinkhaan (Metrioptera roeselii)	Bloke plateau(1,3,6,7,8,9,10); Cerknica meer; Rakov Skocjan;
	Nanos 1; Hrastovlje; Rakitna(I1); Krk(J2)
14. ‘Bergbramensprinkhaan’ (Pholidoptera aptera)	Bloke plateau(2,8,10,11); Slivnica; Risnjak; Nanos(2)
15. Pholidoptera spec. 3	Bloke plateau(9); Hrastovlje; Nanos(1); Rakitna(I1)
16. Bramensprinkhaan (Pholidoptera griseoaptera)	Bloke plateau(2,6,10); Cerknica meer; Slivnica; Nanos(1,2); Hrastovlje
17. "Zorrosprinkhaan" (Eupholidoptera chabrieri)	Hrastovlje
18. "Grote verschrikkelijke sprinkhanenvreter" (Saga pedo)	Hrastovlje
19.Zadelsprinkhaan (Ephippiger ephippiger)	Bloke plateau(2,3); Nanos(1)
Krekels (Gryllidae)
20. Veldkrekel (Gryllus campestris/ bimaculatus)	Bloke(12); Rakov Skocjan; Nanos(1)
Doornsprinkhanen (Tetrigidae)
21. Kalkdoorntje (Tetrix tenuicornis) 5	Hrastovlje
Veldsprinkhanen (Acrididae)
22. Groene bergsprinkhaan (Miramella alpina)	Slivnica; Nanos(2); Rakitna(I1)
23. Odontopodisma spec. 4,5	Rakov Skocjan
24. Arcyptera fusca	Nanos(2)
25. Klappersprinkhaan (Psophus stridulus)	Bloke plateau(2,4,8,10); Rakitna(I1)
26. Blauwvleugelsprinkhaan (Oedipoda caerulescens)	Hrastovlje; Krk(J2)
27. Oedalus decorus 5	Krk(J2)
28. Italiaanse treksprinkhaan (Calliptamus italicus)	Hrastovlje; Krk(J2)
29. Moerassprinkhaan (Stethophyma grossum)	Rakov Skocjan
30. Kleine goudsprinkhaan (Euthystira brachyptera)	Bloke plateau(1,2,3,4,5,6,8,9,10,11); Cerknica meer; Rakov Skocjan; Nanos(1,2); Hrastovlje; Rakitna(I1); Krk(J2)
31. Negertje (Omocestes rufipes)	Hrastovlje
32. Zoemertje (Stenobothrus lineatus)	Bloke plateau(1,2,4,6,8,10); Nanos(1,2); Hrastovlje; Rakitna(I1); Krk(J2)
33. Stenobothrus rubicundus 5	Slivnica; Nanos(1)
34. Knopsprietje (Myrmeleotettix maculatus)	Bloke plateau(2)
35. Laddersprinkhaan (Stauroderus scalaris)	Bloke plateau(2,4)
36. Locomotiefje (Chorthippus apricarius)	Bloke plateau(6,8,9,10); Rakitna(I1)
37. Bruine sprinkhaan (Chorthippus brunneus)	Bloke plateau(8); Nanos; Rakitna(I1); Krk(J2)
38. Ratelaar (Chorthippus biguttulus)	Nanos(2)
39. Krasser (Chorthippus parallelus)	Bloke plateau(1,2,3,6,7,8,9,10); Rakov Skocjan; Nanos(1); Rakitna(I1); Krk(J2)
40. Euchorthippus spec. 5	Krk(J2)

   

  Biology and Nature observations about biology summercamps , fresh water Algen , Orthoptera , Butterflies, Plants , Slovakia , ZOTKS Slovenia and Birds.

---

Hiking through the river canyon of the Iska

  At the end of our camp a hiking trip of two days was planned through the valley of the Iska. The Iska is a small creek running in a deep valley. To get to the creek one has to descend about 800 meters. Nine girls should attend this journey. Unfortunately, just those two days it was raining cats and dogs. This storey tells how they tried to survive the rain and the running river. Due to the huge amount of water comming out of the air this river contained a lot of water and walking along the river on the river banks had become impossible. To escape from the river the Dutch girls had to walk on the steep slope of the 'canyon' of the river Iska. To save weight only few equiment was on this trip available. After walking in the rain for two days the were picked up and taken to our camping site.

 

Op aanraden van de kampboer vertrokken wij, een groep van 9 helden, op een druilerige middag richting het dal van de Iska. De tocht begon in het dorpje ....., waar we door het busje van het kamp afgezet werden, om onze tocht te vervolgen naar het doel van onze excursie, het riviertje de Iska, gelegen in een 200-300 meter diepe kloof.

We daalden af langs een goed begaanbaar pad over een glibberige helling. Beneden troffen we enorme Hoefblad velden aan. Hoefblad bleek niet alleen een mooie plant te zijn, doch ook zeer geschikt om hoofddeksels van te maken tegen de nog altijd voortdurende regen. We liepen verder door de beek. De beek varieerde in diepte van enkel- tot kuitdiepte. Met onze sandalen en gympjes was het lekker glibberen over de rotsen en keien langs de oever. Eén ‘held’ ging zelfs op blote voeten! Na enkele uren lopen stuitten we op een watervalletje. Deze was dusdanig hoog (twee en halve meter) dat het onmogelijk was om eraf te springen. Dus klauterden we maar via een bijna verticale helling langs de waterval naar beneden. Na dit avontuur kwamen we bij een bocht in de rivier waar zo’n één meter boven de beek een redelijk horizontaal stuk grond was.

Dit leek ons de ideale kampplek. We hadden maar twee tenten meegenomen. Eén tent had geen binnentent, die was met opzet thuisgelaten in verband met het gewicht. Van de andere tent, een koepel, waren de buigstokken vergeten. Met touwen en dergelijke is dit nog een prima driehoekige koepeltent geworden.

Een kampvuur was, ondanks het vochtige hout, snel gemaakt en we slaagden erin om wat te koken. Het bleef miezerig en koud, maar we werden nu tenminste van voren door het vuur verwarmd en van binnen door het eten en de wijn.

Het bleef de hele avond regenen en het leek ons maar het beste om lekker vroeg naar bed. In de koepeltent was het goed toeven. Lekker dicht op elkaar en een tentdoek boven je hoofd. Af en toe bijgelicht door de bliksem en wakker gedreund door de donder zijn we heerlijk de nacht doorgekomen.

Na vele uren werd het weer (?!) licht. Afgezien van natte voeten had iedereen de nacht overleefd. Het regende niet meer. We hoorden alleen een merkwaardig, sterk geruis. Dit bleek de beek te zijn, die behoorlijk gewassen was tot een diepte van meer dan een meter. Het water had onze tenten nog net niet bereikt....

Het ontbijt bestond uit doorweekt brood. Na enige verkenningstochten bleek de enige weg die we konden gaan de helling op te zijn. Na een klim van enkele uren bleek dat we van de kaart waren afgelopen. Wel hadden we inmiddels een pad gevonden, die liep door een heel mooi bos. Op goed geluk doorlopen dus maar.

Langszamerhand werd het zonniger en warmer en nadat we water hadden gevonden om te drinken kwamen we bij een boederijtje aan met een picknicktafel voor de deur. Hier hebben we nog meer zompig brood gegeten (heerlijk!) en hebben we onszelf en onze spullen te drogen gelegd. De eigenaar van het huis kwam na verloop van tijd aangecrossd in een tractor. Dit erg vriendelijke keuterboertje was niet eens geschrokken van zo’n invasie jeugdbonders op zijn terrein. Onze persoonlijke tochttolken Tanja en Nina vroegen hem de weg naar het dichtstbijzijnde dorp. Na een prettige wandeling over confortabele wegen door een mooi bos en een mooie uitzichten over het Bloke plateau bereikten we het dorp. In het dorp aangekomen werd eerst het kamp gebeld, om een busje te bestellen. We waren namelijk te ver afgedwaald om helemaal lopend terug te komen, zoals we van plan waren geweest. De mensen op het kamp bleken al ongerust te zijn over ons, vanwege het noodweer van de afgelopen nacht. De kampboer had al horror verhalen verteld over de omstuimige Iska rivier, die in één nacht tijd immense proporties aan kan nemen en nietsvermoedende jeugdbondertjes met zich mee kan sleuren. Dat viel dus allemaal reuze mee.

Terwijl we op het busje wachtten hebben we de lokale winkel geplunderd. Heerlijk in het zonnetje zitten en genietend van chocoladerepen, koekjes en snoepjes kwamen we bij van de tocht. Al met al is het leuke tocht geweest met een leuke groep mensen. Voor mijzelf een goede afsluiting van een korte JNM carriere, ik word ‘oude sok’.

---